WordPress Gutenberg: dit kun je ermee

Sinds de introductie van de Gutenberg-editor in WordPress 5.0 is de manier waarop redacties content maken flink veranderd. Waar voorheen de klassieke editor vooral tekstgericht was, biedt Gutenberg een visuele en flexibele manier van werken met blokken. Inmiddels is de editor niet meer weg te denken uit de WordPress-wereld en blijft hij zich in rap tempo ontwikkelen.

In dit artikel lees je wat Gutenberg precies is, welke voordelen het biedt, hoe wij er bij Yard mee werken en wat je kunt verwachten in de toekomst.

1. Wat is WordPress Gutenberg?

Gutenberg is de standaard blokeditor van WordPress, geïntroduceerd eind 2018. De naam verwijst naar Johannes Gutenberg, de uitvinder van de boekdrukkunst – symbool voor een vernieuwende manier van publiceren.

In plaats van één groot tekstveld werk je in Gutenberg met blokken: losse bouwstenen voor tekst, afbeeldingen, video’s, kolommen of knoppen. Dat maakt het mogelijk om zonder technische kennis aantrekkelijke, gestructureerde pagina’s op te bouwen.

De blokeditor is inmiddels de basis voor bijna alles binnen WordPress – van individuele berichten tot complete paginalay-outs via de Full Site Editing-functionaliteit.

2. Waarom kiezen voor WordPress Gutenberg? Voordelen en mogelijkheden

De overstap naar Gutenberg brengt duidelijke voordelen met zich mee, zowel voor redacteuren als ontwikkelaars:

• Gebruiksvriendelijk en visueel: pagina’s worden opgebouwd zoals ze eruit komen te zien.
• Toekomstbestendig: Gutenberg wordt actief door WordPress ontwikkeld; nieuwe functies komen voortdurend beschikbaar.
• Sneller publiceren: herbruikbare blokken en patronen versnellen het opmaakproces.
• Consistente opmaak: ontwikkelaars kunnen vaste blokstijlen definiëren, waardoor de huisstijl altijd behouden blijft.
• Geen externe builder nodig: Gutenberg vervangt veel betaalde page builders, met een lichter en schoner resultaat.

Kortom: de editor combineert flexibiliteit met stabiliteit: ideaal voor organisaties die hun content centraal willen beheren.

3. Hoe werkt de Gutenberg-blokeditor?

Gutenberg werkt met een modulair systeem van blokken. Elk onderdeel van een pagina is een blok: een koptekst, afbeelding, video, citaat of kolom. Je kunt blokken eenvoudig verplaatsen, dupliceren of stylen.

Daarnaast biedt Gutenberg:

• Blokpatronen: vooraf gedefinieerde combinaties van blokken (bijv. hero-secties of call-to-actions);
• Herbruikbare blokken: eigen contentblokken die op meerdere pagina’s terugkomen;
• Blokvariaties: alternatieve stijlen van hetzelfde blok, voor meer visuele afwisseling.

Dankzij deze bouwstenen kunnen redacteuren pagina’s opzetten zonder tussenkomst van een ontwikkelaar terwijl het geheel technisch netjes blijft.

4. Gutenberg editor en webtoegankelijkheid (accessibility) in WordPress

Digitale toegankelijkheid is een belangrijk punt binnen de WordPress-community. Het accessibility team heeft een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van Gutenberg. De editor geeft bijvoorbeeld aan wanneer het kleurcontrast niet aan een bepaalde standaard voldoet. Een ander voorbeeld is dat Gutenberg detecteert of de juiste koppenstructuur aanwezig is, zodat voorleessoftware een website makkelijk begrijpt en voor kan lezen. 

This content is blocked because YouTube cookies have not been accepted.

Accept cookies

5. Praktijkvoorbeeld: hoe Yard Gutenberg inzet voor klanten

Als WordPress specialist voorzien we alle sites die we ontwikkelen en draaien op het CMS WordPress, van Gutenberg. Maar dat niet alleen: bij Yard hebben we een aantal core blocks gemaakt die aansluiten bij onze manier van werken. Zo is er ons grid builder block, waarmee je een pagina helemaal zelf kunt inrichten. Je bepaalt daarmee makkelijk de plek van een contentonderdeel.

Daarnaast hebben we een zogenoemde componentenbibliotheek, waarmee je snel en gemakkelijk een pagina kunt inrichten. Dat zijn eigenlijk een soort legoblokken, met specifieke vormen van content. Denk aan een embedded tweet of een Google Maps-kaart, en dat dan helemaal in jouw vormgeving. Gutenberg is heel uitgebreid en kent ontzettend veel mogelijkheden. Binnen Yard proberen we continu de nieuwe krenten in de pap te ontdekken en die toe te passen bij onze klanten.

Sowieso helpen wij jou met het inrichten van templates en contentblokken, zodat je die later zelf op een makkelijke manier kunt kopiëren, hergebruiken en aanpassen. Zo hoef je ons niet voor iedere kleine aanpassing te bellen (al mag dat natuurlijk wel…), maar kan je zelf aan de gang met contentcreatie. 

Wanneer je een pagina ontwikkelt met behulp van Gutenberg, dan zie je direct wat je doet.

En misschien nog belangrijker: voordat wij een site lanceren, geven we redacteuren uitgebreid uitleg hoe een pagina in te richten. We vertellen hoe Gutenberg werkt, welke blokken je het beste wanneer kunt gebruiken en waarom. We leggen, kortom, uit hoe je Gutenberg het beste voor je kunt laten werken. 

6. Gutenberg vs andere editors

Gutenberg onderscheidt zich duidelijk van populaire alternatieven zoals Elementor of Divi:

Aspect	Gutenberg	Elementor / Divi
Kosten	Standaard gratis in WordPress	Betaalde licentie
Performance	Licht en snel	Zwaarder door extra scripts
Toekomst	Onderdeel van WordPress-core	Afhankelijk van externe ontwikkelaar
Gebruiksvriendelijkheid	Eenvoudig, visueel, modulair	Meer functies, maar complexer
SEO-impact	Schone HTML, goed te indexeren	Vaak extra code en wrappers

7. Tips: zo haal je het meeste uit Gutenberg

Wil je het maximale halen uit de Gutenberg-editor? Deze tips helpen je op weg:

1. Gebruik herbruikbare blokken voor terugkerende content zoals call-to-actions.
2. Werk met blokpatronen om consistentie te bewaren.
3. Voeg alleen blokken toe die echt nodig zijn. Dat houdt het CMS overzichtelijk.
4. Test regelmatig op mobiel om te zien of je lay-out goed schaalt.
5. Combineer Gutenberg met ACF (Advanced Custom Fields) voor extra flexibiliteit.

Met de juiste inrichting wordt Gutenberg een krachtig hulpmiddel voor elke redactie.

8. De toekomst van Gutenberg: wat komt er nog aan?

WordPress zet sterk in op de continue ontwikkeling van Gutenberg en die verloopt in vier grote fases:

1. Editing: de basisblokeditor (voltooid)
2. Customization: volledige site-editing via blokken (grotendeels uitgerold)
3. Collaboration: samenwerken binnen WordPress aan content (in ontwikkeling)
4. Multilingual: native meertaligheid

Elke release brengt verbeteringen op het gebied van performance, interface en blokfunctionaliteit. De verwachting is dat Gutenberg uiteindelijk de standaard vormt voor de complete WordPress-ervaring: van contentcreatie tot design.

Het kan zomaar zijn dat na het lezen van dit artikel WordPress binnen Gutenberg alweer een nieuwe verbetering heeft doorgevoerd. En precies dat is het grote voordeel. 

9. Samenvatting: de kracht van Gutenberg voor WordPress-sites

Gutenberg is volwassen geworden. Waar de blokeditor ooit sceptisch werd ontvangen, is die nu een stabiele, flexibele en toekomstbestendige oplossing voor moderne WordPress-omgevingen.

Voor organisaties die willen investeren in toegankelijke, onderhoudsvriendelijke en schaalbare websites, is Gutenberg de logische keuze.

Meer weten over Gutenberg?

Nieuwsgierig geworden naar de mogelijkheden van Gutenberg? Als WordPress Agency en specialist in WordPress sites, helpen we je graag met jouw WordPress uitdagingen!

We werken onder andere voor: